Leven als een pelgrim

Ik ben erg enthousiast over de pelgrimsmetafoor, zoals de titel van deze blog al doet vermoeden. Het is daarom gepast om hier eens wat meer te schrijven over het leven als een pelgrim. Een themanummer over 'religie en pelgrimage' in TussenRuimte, een tijdschrift voor interculturele theologie, gaf mij hiervoor de aanleiding. De boeiende artikels hierin geven verslagen van persoonlijke pelgrimsreizen en informatie over wat pelgrimeren betekent. Dr. Hanneke Arts-Honselaar geeft als redactielid een mooie beschrijving om de artikels in te leiden:

"Pelgrimeren is een hoopvol en verwachtingsvol openstaan voor het 'onbekende' dat je ontmoeten zult onderweg en op de plaats van bestemming. Een pelgrim weet nog niet hoe de weg hem zal veranderen, hoe de ontmoetingen haar zullen vormen. Toch heeft hij, heeft zij ervoor gekozen op weg te gaan, weg te trekken uit het vertrouwde en zich open te stellen voor de nieuwe perspectieven die de weg zal ontsluiten. Misschien met angst of onzekerheid, maar zeker met de hoop dat deze tocht iets zal opleveren. Wat? Dat zal zich, gaande de weg, onsluiten." Hanneke Arts-Honselaar, "Sporen in de ziel," In TussenRuimte 3 (2008): 3.

Zelf zou ik het niet zo mooi kunnen verwoorden, maar met de titel van deze blog "Pilgrim on the Move" probeer ik wel hetzelfde te zeggen. Ik ben immer op weg en ik denk dat dit geldt voor ieder mens. Soms bewandel je de weg met een duidelijk doel voor ogen, soms lijk je een doel te hebben gevonden en raak je het even kwijt en soms lijkt de weg geheel doelloos. Het leven zit barstensvol wisselmomenten en de mens blijft leren, groeien, vallen en weer opstaan. Je kunt dit samenvatten als 'een tragische cyclus' en dan zul je gauw depressief worden, maar je kunt dit ook wat neutraler en positiever verstaan als 'een dynamisch proces' en dan zal de toekomst meer een uitdaging vormen. Het leven als een pelgrim houdt nooit op, want een ware pelgrim geeft nooit op. Het oude en vertrouwde loslaten is vaak beangstigend, maar het is soms nodig en gelukkig is er voor een pelgrim op weg altijd de stille hoop en verwachting dat de richting gaande weg wordt gewezen.

Bloeiende geloofsgemeenschappen

Sinds kort ben ik weer woonachtig in Eindhoven, de plaats waar ik ben geboren en getogen. Al zoekende naar geschikte vacatures bladerde ik door 'De Weekkrant - Groot Eindhoven' en mijn oog viel op een advertentie voor een lezing van Henk de Roest, die als hoogleraar praktische theologie is verbonden aan de Protestantse Theologische Universiteit in Leiden. De lezing vond plaats in Eindhoven op 23 oktober 2008 om 20:00 uur. Ik las de advertentie op diezelfde dag om 17:30 uur. Net op tijd dus! Met veel genoegen heb ik deze lezing bijgewoond, dus hieronder een kort verslag.

Henk de Roest is auteur van het boek En de wind steekt op! Kleine ecclesiologie van de hoop, een boek die in 2005 verscheen en reeds voor de 3e maal is herdrukt. Het boek is al eerder onder mijn aandacht gekomen, maar ik heb het nog niet gelezen, dus wat een geluk dat de spreker zelf nu vlak in de buurt een lezing gaf n.a.v. zijn boek. Hij behandelde zeven kenmerken van bloeiende geloofsgemeenschappen (naar het onderzoek "building bridges of hope," zie bijvoorbeeld http://www.geocities.com/ccom_ctbi/bbh1.html), namelijk de volgende:

1. Men is zich bewust van richting of koers.

2. Men slaagt erin om een beweging naar buiten te maken (zoeken naar samenwerking met instanties in de buurt).

3. Men slaagt erin om een verbinding te leggen tussen geloof en het dagelijks leven.

4. Men biedt gelegenheden om onderling tot uitwisseling te komen van de geloofsbeleving (geloof en waarden).

5. De leiding omschrijft zichzelf als mogelijkmakend, coachend, animerend (zij werkt in teamverband, wil inspiratie bieden en heeft oog voor weerstanden).

6. Men staat open voor begeleiding, dus er is sprake van opvolging of supervisie.

7. Men wil bewust leren van wat er in andere geloofsgemeenschappen of geloofstradities plaatsvindt (open houding).

Bovenstaande kenmerken geven iedere geloofsgemeenschap te denken. Ze zijn naar mijn mening helder, inspirerend en uitdagend. Vooral het laatste punt, waarin oecumene een belangrijke rol speelt, boeit mij de laatste tijd enorm. Over dit onderwerp zullen wellicht nog enkele berichten volgen in de toekomst. "Het is van essentieel belang," aldus eindigde Henk de Roest zijn lezing, "dat geloofsgemeenschappen de verkokering, het isolement te boven komen." Voor wie hierover meer wil lezen, verwijs ik graag door naar het boek. Ook kunnen zij uitzien naar de opvolger die binnenkort verschijnt: Een huis voor de ziel: gedachten over de kerk voor buiten en binnen (de ondertitel staat trouwens nog niet vast, dus laat het Henk de Roest gerust weten als je een betere suggestie hebt).